Một trong rất nhiều trường hợp minh hoạ
Ts. Nguyến Đình Thắng
Ngày 16 tháng 8, 2025
Ngày 14 tháng 8, 2025, Tổ Công Tác LHQ về Giam Giữ Tuỳ Tiện (UN Working Group on Arbitrary Detention, WGAD) công bố văn bản kết luận (A_HRC_WGAD_2025_30) về 2 công dân Việt Nam gốc Khmer Krom bị giam giữ tuỳ tiện, trái ngược với các cam kết của Việt Nam với quốc tế, đặc biệt Công Ước Quốc Tế về các Quyền Dân Sự và Chính Trị (International Covenant on Civil and Political Rights, ICCPR). Đây là trường hợp tiêu biểu về hành vi phản động của một số nhân sự thuộc Bộ Công An, Viện Kiểm Sát, tòa án, trại giam và một số cơ quan truyền thông của nhà nước. Phản động vì nó: (1) đi ngược lại trào lưu tiến bộ của thời đại về tôn trọng quyền con người, và (2) vi phạm nguyên tắc “pacta sunt servanda” (cam kết thì phải thực thi) trong luật quốc tế về hiệp ước và công ước.
Thông tin nền
Ngày 31 tháng 7, 2023, công an tỉnh Trà Vinh bắt hai Ông Tô Hoàng Chương và Thạch Cương với cáo buộc “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” — Điều 331 Bộ Luật Hình Sự. Hai người này, thuộc dân tộc bản địa Khmer Krom theo Phật Giáo Tiểu Thừa, từng tranh đấu cho quyền người bản địa và quyền tự do tôn giáo của người Khmer Krom. Ngày 20 tháng 3, 2024, Toà Án Nhân Dân Huyện Cầu Ngang xử Ông Cương 4 năm tù vằ ông Chương 3,5 năm tù. Ngày 23 tháng 5, 2024 Toà Án Nhân Dân Tỉnh Trà Vinh tuyên y án trong phiên xử phúc thẩm.
Một tổ chức đã nộp đơn khiếu nại với WGAD. Ngày 2 tháng 1, 2025, tổ công tác này của LHQ gửi văn thư yêu cầu nhà nước Việt Nam công nhận hoặc phủ nhận các thông tin trong đơn khiếu nại trong vòng 60 ngày. Nhà nước Việt Nam không hề hồi đáp.
Hình 1 – Ông Tô Hoàng Chương và Ông Thạch Cương tại phiên toà sơ thẩm ngày 20/03/2024 (nguồn: Báo Thanh Niên)
