Mach Song Editor 17 tháng 7 năm 2025
Anh Kpuih Yem và bốn đứa con (chúng tôi làm mờ ảnh để bảo vệ trẻ em).
Hải Di Nguyễn
Ngày 28/5/2024, anh Kpuih Yem khởi bệnh tai biến, phải phẫu thuật và nằm viện tới ngày 17/6/2024. Anh sinh năm 1990, là người tỵ nạn ở Thái Lan, một thân một mình nuôi bốn con nhỏ.
Tới nay anh vẫn đi lại khó khăn, chân trái không còn cảm giác.
Vì sao sang Thái Lan tỵ nạn?
16 tháng 7 năm 2025
Ts. Nguyễn Đình Thắng
Ngày 15 tháng 7, 2025
Cuối năm 1988 tôi đến Hồng Kông, lẻn vào một số trại cấm để tìm hiểu điều kiện sống và tâm tư của đồng bào thuyền nhân đến sau ngày đóng cửa trại. Thấy tôi từ Mỹ đến, mọi người nhao nhao kêu cứu, tưởng lầm tôi đại diện cho người Việt ở hải ngoại. Lúc ấy tôi vừa mới tham gia BPSOS, hoàn toàn bỡ ngỡ, và chỉ có thể đáp lại rằng: “Tôi chưa biết phải làm gì nhưng hứa sẽ ở bên đồng bào đến ngày cuối cùng.” Và tôi đã giữ, vẫn giữ lời hứa ấy mãi đến ngày hôm nay vì vẫn còn một số cựu thuyền nhân lạc loài ở Thái Lan, mà lẽ ra họ đã được tái định cư 30 năm trước nếu không vì lòng sân hận của một giới chức Bộ Ngoại Giao đã dùng một người Việt cúc cung tận tuỵ phản bội lại chính đồng bào mình.
Ngay sau chuyến viếng thăm Hồng Kông ấy, tôi đã đi nhiều nơi, đến nhiều quốc gia để vận động từng người và từng nhóm người giải cứu đồng bào thuyền nhân. Một mặt, tôi đồng sáng lập chương trình trợ giúp pháp lý, có tên là Legal Assistance for Vietnamese Asylum Seekers (LAVAS), mở văn phòng pháp lý ở Philippines và ở Hồng Kông để giúp thuyền nhân đối phó thể thức “thanh lọc” bất công. Mặt khác, BPSOS công khai chống lại Kế Hoạch Hành Động Toàn Diện (Comprehensive Plan of Action, CPA) mà Hoa Kỳ là quốc gia chủ xướng để bảo vệ đồng bào trước mối nguy cưỡng bức hồi hương. Chúng tôi chủ trương xóa bỏ kết quả “thanh lọc” CPA, ngưng cưỡng bức hồi hương, và tái thanh lọc từ đầu, theo tiêu chuẩn Hoa Kỳ.
Hình 1 – Viếng thăm trại cấm Chimawan, Hồng Kông, tháng 12 năm 1988
15 tháng 7 năm 2025
Thông báo của BPSOS
Ngày 15 tháng 7, 2025
Trong thời gian gần đây đã xảy ra một số trường hợp gây sự giữa những người tị nạn với nhau, có lẽ vì tình cảnh túng quẫn nên dễ nóng giận. Dù sao hành động như vậy có thể sẽ gây hại cho người khác cũng là người tị nạn, và nhiều khi tác hại ngược đến mình.
Điển hình là một số người Thượng đã kéo đến nhà một người Thượng khác gây gổ vì vợ của họ vẫn còn ở trong IDC trong khi nhiều người đã được tại ngoại. Họ cáo buộc người kia đã ngăn cản hồ sơ tại ngoại của thân nhân và lớn tiếng đe dọa đến nỗi một người trong nhà bị khủng hoảng tâm thần phải đi bệnh viện. Lẽ ra họ phải liên lạc văn phòng CAP để hỏi han vì các luật sư tại đây thường xuyên theo dõi từng hồ sơ một và cập nhật thông tin cho thân nhân. Hiện nay chúng tôi đang chờ hồ sơ bệnh án của nạn nhân đã phải đi bệnh viện điều trị và tùy mức độ nghiêm trọng mà có biện pháp thích ứng.
Hình 1 – Cảnh sống chen chúc như “cá hộp” trong IDC
12 tháng 7 năm 2025
Ts. Nguyễn Đình Thắng
Ngày 15 tháng 6 tôi lên đường đến 2 thành phố Mississauga và Montreal, Canada, nơi gặp gỡ nhiều đồng hương có lòng đã quen từ xưa hoặc mới quen, và rồi đến một trại hè tại Hintersee, Đức, nơi quy tụ nhiều người có lòng ở châu Âu, để báo động tình trạng nguy kịch của đồng bào tị nạn ở Thái Lan.
Đầu tháng 7, Cao Ủy Tị Nạn LHQ và hàng loạt tổ chức nhân đạo giúp người tị nạn cắt nhân viên, chương trình dịch vụ và sự trợ giúp cơm áo gạo tiền, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đồng bào tị nạn đủ mọi mặt. Trước rất nhiều nhu cầu cần đáp ứng, BPSOS chọn nhu cầu học vấn của các trẻ em tị nạn làm ưu tiên hàng đầu – ăn có thể đói, mặc có thể rách nhưng các em phải được đến trường.
Hình 1 – Ts. Nguyễn Đình Thắng trình bày tại trại hè Hintersee, Đức, ngày 05/07/2025 (hình BTC)
12 tháng 7 năm 2025
Phần 2 phiên rà soát ICCPR, ngày 8/7/2025 (nguồn: UN Web TV).
Hải Di Nguyễn
Ngày 7-8/7/2025 vừa qua, nhà nước Việt Nam đã bị Ủy ban Nhân quyền LHQ rà soát về Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị (International Covenant on Civil and Political Rights, viết tắt ICCPR).
Có gì đáng chú ý? Sau đây là vài quan sát và suy nghĩ riêng, với tư cách một người có mặt trực tiếp tại Geneva, Thụy Sỹ để tham dự phiên rà soát.
Cuộc họp giữa Ủy ban Nhân quyền và XHDS
Ngày 7/7/2025, trước khi vào đặt vấn đề và chất vấn phái đoàn nhà nước Việt Nam, Ủy ban Nhân quyền gặp mặt các tổ chức XHDS để nghe cập nhật và đặt thêm câu hỏi. Trước hết là buổi họp không chính thức với một vài tổ chức XHDS được chọn lọc, không có GONGO (“tổ chức phi chính phủ” do chính phủ lập ra). Ngoài BPSOS còn có sự hiện diện của một số cá nhân và tổ chức khác như Project88, Hawaii Institute for Human Rights, Khmers Kampuchea-Krom Federation, Vietnamese Committee on Human Rights, đại diện cho Thiền Am Bên Bờ Vũ Trụ, v.v.
