- Kiểm điểm UPR và kiểm điểm theo công ước là sân chơi với luật chơi công bằng
Ngày 3 tháng 2, 2019
Ts. Nguyễn Đình Thắng
Kiểm điểm UPR là 1 trong 8 cuộc kiểm điểm về nhân quyền của LHQ mà Việt Nam, trên nguyên tắc, phải trải qua mỗi 5 năm. Các cuộc kiểm điểm của LHQ là cơ hội để người dân ở các quốc gia độc tài đòi hỏi chính phủ của họ giải trình về các vi phạm nhân quyền. Qua đó, người dân tăng dần bản lĩnh, kỹ năng, kinh nghiệm và thế quốc tế để ngày càng kềm chế một cách hiệu quả sự lạm dụng quyền lực của chính phủ. Đấy công dụng đích thực và quan trọng của các cuộc kiểm điểm của LHQ.
Nhưng công dụng này chỉ được phát huy khi chính người dân nhập cuộc, sử dụng mỗi cuộc kiểm điểm như một sân đấu nơi mình vừa so tài vừa trau luyện công lực thay vì xem nó như một sân khấu mà mình là khán giả đứng ngoài cổ võ. Tiếc là đối với cuộc kiểm điểm UPR Việt Nam vừa rồi, nhiều người Việt ở trong và ngoài nước đã chọn làm khán giả; đó đây lại còn có sự thổi phồng UPR lên thành yếu tố “trời giáng” lên chế độ. Nhưng “bóng xì hơi”, ảo vọng ban đầu nhường chỗ cho tâm lý hụt hẫng. Giờ đây chẳng còn ai nói đến UPR nữa. Cộng đồng mạng xã hội đã xoay qua những chuyện thời thịnh khác.
Tôi mong rằng bài viết này sẽ giúp những ai thực sự muốn góp phần thay đổi đất nước nhận định đúng đắn về thủ tục kiểm điểm định kỳ của LHQ, trau luyện kỹ năng khai dụng nó và bước vào sân đấu.
Uỷ Ban LHQ kiểm điểm Việt Nam về tình trạng tra tấn, ngày 14/11/2018 (ảnh BPSOS)
